71 yaşında, ikinci jenerasyonla birlikte beş bin çalışan istihdam eden Özaltın Holding Yönetim Kurulu Başkanı Nuri Özaltın, kurmaylarını nasıl seçtiğinden torunlarına verdiği öğütlere kadar hem profesyonelleşme hem de aile şirketiyle ilgili düsturlarını anlattı

İŞ'TE İNSAN - 09.05.10
Yasemin SALİH
yasemin.salih@sabah.com.tr


“Bu şirkete girdiğimde patronumuz Nuri Bey beni yanına çağırdı ve ‘Özaltın talimatnamelerini’ bana anlattı. Bunları bir daha hiç unutmadım…” Bu sözler, “barajlar kralı” olarak da bilinen Nuri Özaltın’ın -oğlu gibi sevdiği söylenen- Turizm Grup Başkanı Özgür Cinkılıç’ın bir basın toplantısındaki demecinden alıntı. Hemen merak ettik; ‘Özaltın talimatnamesi’nde neler var diye. Enerji inşaatlarının duayeni olarak bilinen ünlü iş adamı, yeni yöneticisine şirket anayasasını açıklarken hangi maddeleri sıralamış: 1. Çalışana taahhütlerini unutma, 2. Mal satana ve müşteriye karşı taahhütlerini unutma, 3. Vergi Dairesi’ne karşı taahhütlerini unutma. Maddeler bu şekilde devam ediyor…

İş hayatında uzun süre aynı ekiple çalıştığı bilinen Nuri Özaltın, doğru insanları bulmasının sırrını “hislerine” bağlıyor. Enerji, inşaat, turizm ve tarım sektörlerinde toplam beş bin kişi istihdam eden Özaltın Holding, büyümeye devam ediyor. Ancak Nuri Özaltın’ın yakın çevresinde bulunan ekip çok sık değişmiyor. “Başarılı ve iyi adamları bulmuşsam neden değiştireyim ki? Bu beni yorar, iş yapamam” diyen Artvin Arhavili işadamı, 1965 yılında kurduğu şirketine kritik adamları seçerken bilgi düzeyine de öncelik vermiş.

Nizamiye’den mühendis getirmiş

Özaltın, şirketi için dönüm noktası anlamına gelen bir olayı ise şöyle anlatıyor: “Birilerinin yönlendirmesiyle İller Bankası’nın desteklediği bir projenin ihalesinden haberdar oldum. Bir mühendisi gönderdim, iş hayatında yeniyim, ondan rapor istedim. “İyi” dedi, ihaleye girdim, meğer benden başka isteyen yokmuş iş üstüme kaldı. Daha yeniyim, yapamazsam iflas ederim. Düşünün projenin içinde 500 tonluk bir depo var.”  İlk aşamayı geçtikten sonra İller Bankası Genel Müdürlüğü’ne gitmiş, “bana mühendis verin” demiş. Ama kendi deyimiyle “uyanıklık yaparak” en iyi elektrik mühendisini gidip inşaat mühendislerinin olduğu odada sormuş. Ona söyledikleri kişi askerde, yedek subaymış. O mühendisi, nizamiyeden anons ettirerek bulup konuşmuş, işi anlatıp danışmanlık teklif etmiş. İşi kabul eden mühendis15 gün izin alıp Özaltın’ın yanına gitmiş. Özaltın, bu kararıyla ilgili olarak “İşi o kadar iyi organize etti ki batmak yerine çok para kazandım. Bugün Özaltın Holding varsa kilit rolü bu proje üstlenmiştir” diyor.

“Genel müdürün iyisi yardımcısından bellidir” 

Genel müdürlerini seçerken de çok dikkatli olduğunu söylüyor Özaltın. Oğullarına her zaman “bilgiye dayalı işlerden kazandığınız para hayırlıdır” öğüdünde bulunuyormuş. Bu bakış açısı, işadamının profesyonellerini seçerken de izlediği bir yöntem. “Bir genel müdür adayıyla görüşürken bilgisine bakarım, davranışlarını çok izlemem. Ama işe aldıktan sonra birlikte çalıştığı yardımcılarıyla nasıl iletişim kurduğunu izlerim. Yardımcısının hatalarını göremeyen bir genel müdürün bana göre kapasitesi yetersizdir” diyen Özaltın,   genellikle genel müdürlerini kendisi yetiştirmeyi tercih ediyor. Örneğin turizme girerken inşaat ve enerjideki iyi elemanları turizm sektöründeki şirketlere kaydırmış.

Profesyonel yöneticilerine kritik kararlarda danıştığını ama çok iyi bildiği inşaat gibi konularda iddialı olduğunu söylüyor. Her şeyin kendisine danışılmasından hoşlanmadığını da hemen ekliyor. “Kendi işiyle ilgili konularda kendisi karar verebilmeli. Bu da bir kapasite meselesidir” diyor.

“İK, bölüm müdürüne bağlıdır”

İnsan Kaynakları Bölümü, Nuri Özaltın’a göre diğer yöneticilerden bağımsız olmamalı. Bir elemanı işe alırken tek yetkinin insan kaynaklarında olmaması gerektiğine değiniyor. Bu konudaki düşüncelerini de şöyle anlatıyor: “Bir İK müdürü aldık işe. Bana göre İK müdürünün genel müdüre doğru raporlar vermesi lazım. Baktım ki çok çalışkan bir kızın işine son vermiş ve genel müdür de bunu onaylamış. Olayı inceledim, sebep tamamen kişisel. Her ikisinin de işine son verdim. Dürüstlüğe çok önem veririm, bunu takip etmek zorundayım çünkü binlerce çalışanım var.”

“Daha torunlarımı eğiteceğim”

1939 yılında doğan Nuri Özaltın, geçen yıl bir by-pas ameliyatı geçirmesine rağmen her gün işinin başında. Emeklilik konusunda ise hiç acelesi yok:
“Oğullarım konusunda içim rahat. Onları iyi okullarda okuttum. Kızımı da öyle, Amerika’da ekonomi eğitimi gördü. Ama okuma kültürü ayrı bir olay. Bazı bizim gibi aileler sadece okutmakla yeni jenerasyona dair işlerinin bittiğini düşünüyor. Bu yanlış. Ben oğullarıma da kızıma da akşamları o gün işte neler yaşadığımı anlatıyordum. Akıllarında mümkün olduğunca çok örnek kalsın istiyordum. Bize uymayan yerlere gitmemelerini ve vicdan sahibi olmalarını, disiplini elden bırakmamalarını anlattım onlara. Emekli olmam için daha torunlarımı da eğitmem lazım. Yaşları üç ile 19 arasında yedi torunum var. Onlarla da sürekli konuşuyorum. Tavsiyelerde bulunuyorum. Mesela ‘arkadaşınız olsun ama aşık olmayın, perişan olursunuz’ diyorum. Dinler, dinlemez o ayrı mesele tabii.”