10 yıldır kişisel geliriyle Amerika’daki MBA öğrencilerine burs veren işadamı Haldun Taşman, iki buçuk yıl önce kurduğu Türk Bağış Fonu üzerinden Amerika’daki “zengin” Türklerin gelirlerini “memlekete” aktarmalarına aracılık ediyor. Taşman’ın asıl hedefi ise Anadolu’daki her ilin kendi bağışçı fonunu kurmak

İŞTE İNSAN – 03.10.10
Yasemin SALİH
yasemin.salih@sabah.com.tr

Amerika’da eğitim görmüş ya da bir şekilde bu ülkede iş kurup gelir elde etmiş Türklerin son üç yıldır etrafında toplanıp Türkiye’deki çeşitli eğitim yatırımlarına bağış yaptığı bir oluşum var. Adı Turkish Philanthropy Funds (TPF - Türk Bağış Fonu). Oluşumun arkasında ise kendisi de 1966 yılında Fulbright Bursu’yla Amerika’ya işletme eğitimi görmeye giden ve o tarihten bu yana orada şirket yöneten Haldun Taşman ve eşini görüyoruz. “Bizler başkalarının yardımıyla bugünlere geldik, şimdi sıra bizde” diyen Taşman, bireysel olarak 10 yılı aşkın süredir Colombia Üniversitesi’nde MBA yapan Türk öğrencilere burs veriyordu.

Bunun dışında beş yıldır Amerika’da yaygın olan bağış organizasyonlarından Arizona Community Foundation’ın içinde ABD’deki diğer birkaç Türk’le bir araya gelerek oluşturdukları fonla Türkiye’ye yönelik bağış işlerini organize ediyordu. “Bu sağlam bir sistemdi ama işin zevkli kısmını ACF çıkarıyordu, biz sadece bağışı organize ediyorduk. Bunu kendimiz yapmak istedik ve önce başka hangi ülkeler bunu Amerika’da yapıyor diye araştırdık” diye anlatıyor Taşman TPF’in kuruluş sürecini. 14 kurucusu olan fonun içinde kendi fonu olan Türk aileler, şahıslar, Boğaziçi ve Sabancı gibi üniversiteler var. Fon, son iki yıldır Türkiye’ye yıllık 900 bin dolarlık hibe gerçekleştiriyor. Taşman’a göre bu rakam önümüzdeki yıllarda rahatlıkla 5 milyon dolara ulaşabilir.

Türkiye’deki vakıf ve derneklerle çalışıyor
Türk Bağış Fonu’nun çalışma şekli biraz farklı. Bağışları direkt kullanıcılara ulaştıran bir fon değil. Amerika’da toplanan bağışlar, Türkiye’ye AÇEV, Nesin Vakfı, TÜSEV, TEV, TOG gibi dernek ve vakıflar aracılığıyla ulaştırılıyor ve kullandırılıyor. Örneğin bu yolla Adapazarı’nda bir okul yaptırılmış geçen yıl. Zaten Haldun Taşman da “amacımız bağış yapmak isteyen Amerika’daki Türklere yardımcı olmak” diyor.

Arizona ve New York’ta şubeleri bulunan Türk Bağış Fonu’nun içinde bulunan bağışçıların da farklı talepleri olabiliyor. En sık rastlanılan durum, bağışçının memleketi olan il, mezun olduğu okul gibi manevi değeri olan unsurlar üzerinden bağışını yönlendirmesi. Taşman bir bağışçının İTÜ’de babası adına süresiz burs başlatmasını örnek gösteriyor.

Şimdi Türk Bağış Fonu’nun hedefinde NBA’de okuyan Türk basketbolcular var. Bu oyuncuların çok kazandıklarını ve Amerika’ya ciddi vergiler ödediklerini hatırlatan Taşman, “Yasalar göre bağışçılar vergi avantajı sağlıyorlar. Biz de bu gençlere gidip kazançlarını ABD hükümeti yerine Türkiye’ye aktarmaları için görüşeceğiz” diyor.

“Hüsnü Özyeğin”lere burs vermek istiyoruz
Haltun Taşman’ın kendi adına verdiği burs da hala devam ediyor. MBA öğrencilerine iki yıllık 75 bin dolarlık burs veren Taşman, “bu bir sosyal yatırımdır” diyor. Burs vereceği öğrencileri de liderlik vasfı olan, vicdan sahibi ve paylaşımcı gençler arasından seçtiklerinin altını çiziyor: “Biz Muhtar Kentler yetiştirmek ama daha çok kazandığını yeniden topluma aktarma heveslisi olan Hüsnü Özyeğinlere yatırım yapmak istiyoruz. Beklediğimiz tek karşılık bu. Neyse ki böyle gençler çok var.”

Her zengin kendi ilinin bağışçısı olsun
Haldun Taşman Bolulu bir işadamı. Amerika’daki örneklerde olduğu gibi her ilin kendi bağışçılar vakfının kurulması için projeler oluşturuyor. Bolu için gerçekleştirdiği girişim başarıyla sonuçlanmış ve 32 Bolulu işadamı bir araya gelerek Bolu Bağışçılar Vakfı”nı kurmuş. Vakfın şu anda 1 milyon dolarlık varlığı var.

“Bütün illerde bu kıvılcımı çakacak liderler arıyoruz” diyen Haldun Taşman, yeni iller için de tanıtım dokümanları hazırlayıp o ilden yetişen işadamı ya da yüksek gelirli kişilere götürüyor. Örneğin şu anda ellerinde Aynur Bektaş’a sunulmak üzere bekleyen Nevşehir Bağışçılar Vakfı’nın kuruluş projesi var.